EVE GİRMEDEN DÜŞÜNÜN!

Kiracıyla yaşanan anlaşmazlıklarda bazı ev sahiplerinin başvurduğu “yedek anahtarla eve girme” yöntemi, sanıldığı kadar masum değil. Hukukçular, ev sahibinin mülkiyet hakkının, kiracının konut dokunulmazlığını ortadan kaldırmadığını belirterek izinsiz girişlerin ceza soruşturmasına kadar uzanabileceği uyarısında bulundu.

Bursa Barosu avukatlarından Selman Nuri Kaya, kamuoyunda sıkça tartışılan “Ev sahibi, kendi evine istediği zaman girebilir mi?” sorusuna net bir yanıt verdi:

“Kesinlikle hayır.”

Kaya’ya göre, ev sahibi dairenin maliki olsa bile, kira sözleşmesi devam ettiği sürece konutun kullanım hakkı kiracıya aittir. Bu nedenle kiracının bilgisi ve rızası olmadan eve girilmesi, sadece etik bir ihlal değil, aynı zamanda cezai sorumluluk doğurabilecek bir eylem olarak değerlendiriliyor.

“Konut dokunulmazlığını ihlal” suçlamasıyla karşılaşabilir

Avukat Kaya, izinsiz girişlerin Türk Ceza Kanunu’nun 116. maddesi kapsamında “Konut Dokunulmazlığının İhlali” suçunu oluşturabileceğini belirtti. Özellikle olayın gece gerçekleşmesi, tehdit veya cebir kullanılması gibi durumlarda daha ağır yaptırımların söz konusu olabileceğini ifade etti.

Kiracının kamera kayıtları, mesajlar, tanık beyanları gibi delillerle Cumhuriyet Savcılığı’na suç duyurusunda bulunabileceğini hatırlatan Kaya, bu tür olayların “ev benim” anlayışıyla açıklanamayacağını söyledi.

Yedek anahtar bulundurmak da tartışmalı

Uygulamada birçok ev sahibinin “ihtiyaç olur” düşüncesiyle dairenin yedek anahtarını elinde tuttuğunu belirten Kaya, bu anahtarın kiracının izni olmadan kullanılmasının hukuka aykırı olduğunu vurguladı.

Satış, yeni kiracıya gösterme veya bakım-onarım gibi durumlarda bile ev sahibinin önceden kiracıya haber vermesi ve onay alması gerektiğini ifade eden Kaya, aksi halde hukuki sorumluluğun doğabileceğini söyledi.

Sadece acil durumlarda istisna var

Yangın, su baskını, doğal gaz kaçağı gibi hem konutu hem de çevreyi tehdit eden acil durumlarda ise yetkili kurumlar veya kolluk kuvvetleri eşliğinde eve girilebileceği belirtiliyor.

Kanun kiracıya da sorumluluk yüklüyor

Öte yandan Türk Borçlar Kanunu’nun 319. maddesi de kiracılara bazı yükümlülükler getiriyor. Buna göre kiracı; evin satışı, bakım çalışmaları veya yeniden kiraya verilmesi gibi zorunlu hallerde, makul bir zamanlama ve önceden haber verilmesi şartıyla ev sahibinin ya da yetkilendirdiği kişilerin evi görmesine izin vermekle yükümlü.

Buna rağmen hukukçular, bu hakkın ev sahibine “istediği zaman eve girme” yetkisi vermediğinin altını çiziyor. Kiracının onayı ve önceden bilgilendirilmesi, hukuki sürecin temel şartı olarak gösteriliyor.